Çoğu insan özellikle 2017’den sonra Bitcoin’e ve neler yapabildiğine az çok aşinadır. Ancak dünyanın en büyük ikinci kripto parası Ethereum söz konusu olduğunda, Bitcoin kadar iyi bilindiği söylenemez. Elbette ki Kripto para meraklıları ve aktif işlem yapanlar Ethereum hakkında daha çok bilgiye sahiptir. Ancak kripto para pazarları ile yeni yeni taşınanlar bu içeriği okuduktan sonra artık önde gelen ikinci kripto para hakkında bildikleri ile çevresindeki insanları şaşırtabilir. Öncelikle sormamız gereken soru, kripto para olarak Ethereum nedir?

Ethereum, Ether adında kendi kripto parası ile halka açık, kişiler arası bir ağ veya blockchain’dir. 2014 yılında Vitalik Buterin tarafından kuruldu ve akıllı sözleşmelerin yapılabileceği ve işletilebileceği bir platform olma amacıyla oluşturuldu. Basitçe söylemek gerekirse, Ethereum, ortaya çıkmasından itibaren bir dünya bilgisayarı olma amacını taşıyordu.

Bitcoin, kendi Blockchain’inde bakiyelerin ve işlemlerin bir listesini saklarken
Ethereum da Blockchain’in farklı veri tiplerini depolamak için tasarlandı. Bu verilere, Ethereum’un Blockchain üzerinde çalışan bilgisayar programları tarafından erişilebilir ve kullanılabilir. Programlara merkezi olmayan uygulamalar  (dApp) adı verilir. Bitcoin ve Ethereum arasındaki bir diğer önemli fark, Bitcoin arzının üretilecek 21 milyonla sınırlanmış olmasına karşın Ethereum’un belirli bir miktarla sınırlı olmamasıdır. Ayrıca dünyanın dört bir yanındaki geliştiriciler, Ethereum’da Blockchain üzerine merkezi olmayan uygulamalar oluşturabilir ve çalıştırabilir. Bunların amacı, Blockchain’in şeffaf yapısını kullanarak finansmanı, kişisel bilgi depolamayı, yönetim mekanizmalarını ve diğer sanayileri geliştirmektir.

Bitcoin’in yaratıcısı Satoshi Nakamoto’nun aksine, Ethereum’un arkasındaki adam hakkında çok şey biliyoruz. Vitalik Buterin, 2013’te Ethereum white paper’ında ilk kez bahsedildiği zamanlarda Bitcoin üzerinde çalışan bir geliştiriciydi. Bitcoin’in daha özelleştirilebilir olması ve sadece bir servet aracı olmaktan daha ileri gitmesi gerektiğine inanıyordu. Ethereum, proje geliştirme aşamasındayken, ilk yatırımcılara yaklaşık 60 milyon Ether coin satan ICO’ya öncülük etti. O zamandan beri Ethereum, platformda geliştirilen ve başlatılan birçok farklı proje ve farklı derecelerde başarı bir şekilde büyüdü.

Ethereum sadece kripto para değil

Ethereum’un sağladığı benzersiz avantajlardan söz edecek olursak ilk olarak akıllı sözleşmelerden bahsetmemiz gerekir. Ethereum, günlük süreçleri otomatikleştirerek ve aracıları kullandığımız sistemlerden çıkararak günlük hayatı daha verimli ve düşük maliyetli hale getirmeyi amaçlıyor. Bu sistemler yasallıktan finansala, tıp endüstrisine ve daha fazlasına kadar çeşitlilik gösterir. Peki, bunlar bizim için neden önemli?

Kısa bir örnekle açıklamak gerekirse;. Birinin kişisel belgelerine sahip olduğunu düşünün: kimlik belgeleri, vasiyetname ve Ethereum Blockchain’inde depolanan evleri için tapu belgeleri. Öldüklerinde, ölüm belgesi de Blockchain’e yüklenecektir. Bir kişinin ölümünden sonra yapılması gerekenler oldukça yoğun bir süreçtir ve sürece dâhil olan farklı tarafların sayısı nedeniyle (yani yasal profesyoneller, hükümet, mirasçılar, vergi makamları, vb.) bu önemli miktarda zaman alır. Ancak, bu belgelerin tümü Ethereum Blockchain’de depolandığından, vasiyetname otomatik olarak eyleme geçirilebilir. Hangi akraba, ölen kişinin evinin hak sahibi olduysa, bir hukuki uzmana gerek duymadan (ve ayrıca hiçbir ekstra ücret ödemeden) otomatik olarak transfer edilmesi sağlanır. Hayattaki bu yaygın ve aşırı stresli olayın otomasyonu nedeniyle kazanılan zaman ve kaynak miktarını hayal etmek bile gayet heyecan verici. Ayrıca Ethereum akıllı sözleşmelerinde farklı yeteneklere sahip durumlar ve bir takım ustaca ele alınan kavramsal kullanımlar da var.

Dijital kimlik yönetimi

Kimlik hırsızlığı ve kişisel verilerin yasa dışı kullanımı, teknoloji çağındaki en yaygın ve önemli sorunlardan bazıları. Akıllı sözleşmeye dayalı kimlik yönetimi programları sayesinde, kişisel belgelerinizi (kimlik belgeleri, pasaportlar, vb.) saklamak ve bağlamak mümkün. Böylece gerekli detaylar, gerektiğinde güvenilen tarafa sunulmuş olur. Yine bu sayede bilgileriniz taklit edilemez, kopyalanamaz ve her zaman belirli bir amaç için Ethereum Blockchain üzerinde saklanır.

Sağlık Hizmetleri

Tıbbi detaylara ve reçetelere her zamankinden daha kolay ve daha güvenli erişim sağlamak için Ethereum Blockchain’i kullanan bir dizi Blockchain çalışması var. Bu, kamuya açık merkezi olmayan bir ağda tek bir gerçeğin var olmasına izin verirken doktorların doğru tıbbi kayıtlarınıza kolaylıkla erişmesini sağlar. Ayrıca dolandırıcıların bilgilerinizi kullanma ihtimalini de zorlaştırır.

İngiltere’de 16 hastaneyi etkileyen 2017’deki fidye amaçlı yazılım saldırısı gibi kötü olaylar, merkezi olmayan bir ağın tüm bu çileyi nasıl önleyebileceğini gerçekten anlamamızı sağlıyor.

Üçüncü taraf gizliliği

Günümüz sosyal medya araçları ve anlık mesajlaşma uygulamaları, bizlere ücretsiz olarak sunulur. Bu uygulamaları kullanırken her hangi bir ödeme yapmamamızın yanında kullanımın yaygınlaşması amacıyla her geçen gün yeni özelliklerine şahit oluruz. Bu platformlarda yaptığımız görüşmelerin, her ne kadar güvenli olduğu söylense bile mevcut bilgilerin filtrelenip pazarlama amaçlı olarak kullanıldığı genel bir kanıdır.

Bu, çok sezgisel bir pazarlama hilesi gibi görünse de, kişisel verilerinizin (ve kişisel görüşmelerinizin) etik dışı toplanması ve büyük şirketlerin sizin kişisel bilgilerinizden ne kadar para kazandıklarını bilmek(yani izniniz olsa bile) sizi en azından biraz rahatsız edebilir.

Ethereum’un Blockchain teknolojisi, bir arama motoru veya üçüncü taraf bir uygulamanın verilerinizi her kullandığında günlüğe kaydederek veri toplama olasılığını önemli ölçüde azaltabilir. Bu günlükler blok zincirde halka açık tutulacak. Bu da milyarlarca dolarlık şirketlerin verilerinizi kullanmasının daha şeffaf (ve daha riskli) olacağını gösteriyor. Sonuç olarak ancak böyle bir ağ yapısında verilerimizi kiminle paylaşacağımızı gerçekten seçebiliriz.

Ethereum potansiyelini henüz yansıtmadı

Hala başlangıç aşamasında olan Ethereum’un ana akımda pratik kullanımına henüz şahit olmadık. Buna rağmen, Ethereum için diğer bazı yetenekli kavramsal kullanım durumları bulunuyor. Fakat kim olursanız olun, bu olasılıklardan en az biri sizin için önemli olmalı olacaktır. Ethereum blockchainin nasıl geliştiğini, ne zaman ve nasıl daha yaygın hale geldiğini görmek için bu alanda çalışan yetenekli insan sayısının gün geçtikçe arttığını görmek gerçekten heyecan verici olacak.

Yorum Yazın