defi nedirFinans endüstrisi, bildiğimiz gibi tamamen merkezi bir yapıya sahip. Para birimlerinin, hisse senetlerinin, tahvillerin, kredilerin ve faizlerin akışını ve arzını yönetme ve düzenleme gücü birkaç kurumun elinde bulunuyor. Bankalar ve finansal kuruluşlar para üzerinde doğrudan kontrole sahip. Ayrıca finansal hizmetlere kimlerin erişebileceğini veya erişemeyeceğini belirleyebilirler. Finansal hizmetlere erişim herkese açık değildir ve birisi bunlara erişebildiğinde, yalnızca bunları kullanma hakkı için ücret ödemek zorundadır. Paramızı yatırım yaptıkları, kazançlarını korudukları ve tutmak için bizden ücret talep ettikleri bankalara yatırıyoruz. Ayrıca, ciddi ekonomik kriz dönemlerinde bankaların zor duruma düşmesi durumunda mevduatların geri ödemesi sadece devlet tarafından garanti edilen tutar kadar olabiliyor. Bitcoin ve altcoinler, para işlemlerinin ve depolamanın yanı sıra finansal işlemlerin meşrulaştırılmasını merkezsiz hale getirir. Ancak Blockchain teknolojisinin finans sektöründe çok daha fazla kullanım potansiyeli bulunuyor. İşte bu noktada DeFi ’nin önemi ortaya çıkıyor.

DeFi Nedir?

DeFi, Merkezi Olmayan Finans anlamına gelir ve birincil amacı, blockchain ve akıllı sözleşme teknolojilerine dayanan sınırsız, izinsiz ve sansürsüz bir finansal hizmet ekosistemi sağlayarak herkesin geleneksel finansal hizmetlere erişimini sağlamaktır.

Ticaret, borç verme, borçlanma, ödemeler ve sigorta gibi geleneksel finansal kullanım durumları akıllı sözleşmelere kodlanabilir ve DApps tarafından kişiler arası bir finansal ağ oluşturmak için kullanılabilir.

DeFi ile insanlar finansal hizmetlere tam erişime sahip olur ve varlıklarını ve bunlar üzerindeki kararları tam olarak kendileri kontrol eder. Ayrıca, bu DApp’lerin kodlarının çoğu Ethereum akıllı sözleşmelerinde bulunduğundan, arkasındaki mantığa onu nasıl okuyacağını bilen herkes erişebilir. Dahası, bu DApp’lerin yönetişim yönlerinden bazıları da merkezsizleştirilir, bu da insanlara daha fazla güç ve süreç için daha fazla otomasyon sağlar.

DeFi için Standart Kullanım Durumu

Kullanıcılar kripto paralarını akıllı bir sözleşmeye yatırır ve birileri para ödünç aldığında faiz kazanırlar. Akıllı sözleşmeler borçluları ve borç verenleri birbirine bağlar ve aynı zamanda faizi dağıtır. MakerDAO gibi bazıları, token sahiplerinin hangi teminatın kullanılabileceği, ne kadar borç verilebileceği ve ücretler gibi çeşitli risk parametrelerine oy vermesine izin verir.

DeFi Nasıl Çalışır?

DeFi hizmetlerinin çoğu akıllı sözleşmelerle arka uçta Ethereum blockchain ile etkileşime giren web tabanlı arayüzlerdir.

DeFi hizmetleri için çeşitli kullanım durumları bulunur. Şu an için Borçlanma ve borç verme en popüler olan DeFi hizmetleridir. Akıllı sözleşmelerdeki kripto para birimini kilitleyen borç verenler ve bu DApp’lerden kredi alan borçlular sektörü ileriye taşıyan unsurlar olarak görülüyor.

Neden DeFi?

DeFi, finansal hizmetlere erişimi demokratikleştiren bir yapı olarak görülüyor. Mevcut finans sektörü, finansal durum, coğrafi konum, para birimi, gelir, yaş veya meslek gibi geleneksel parametreleri karşılamayan belirli kişilere hizmetlere erişimi yasaklamaktadır. Bu muazzam bir eşitsizlik yaratır ve “zengin” ile “yoksul” arasındaki boşluğun artmasını sağlar.

DeFi, sosyal veya finansal durumdan bağımsız olarak merkezi olmayan finansal hizmetler, sansüre karşı önlem ve küresel bir katılım sunar. Ayrıca, blockchain tabanlı altyapı nispeten hızlı ve düşük maliyetli işlemlere, güven duyulmasına ihtiyaç olmayan etkileşimlere ve güvenliğe izin verir. Projelerin çoğu, token sahiplerinin hizmetlerin farklı yönlerine oy verebilecekleri yönetilebilirlik özelliklerine sahiptir. Ayrıca, akıllı sözleşmelerin aracıları ortadan kaldırması maliyeti düşürür ve faiz oranlarında bir artışa yol açarak tüm süreci daha kârlı hale getirebilir.

DeFi’nin Mevcut Durumu

DeFi endüstrisi, tüm blockchain endüstrisi gibi başlangıç aşamasında denilebilir. DeFi platformlarında 834.3 milyon dolar zaten kilitli olsa bile, hala deneysel bir aşamada olduğunu söyleyebiliriz. Bununla birlikte, aylık 40.000’den fazla kullanıcısı ve artan sayıda projenin başlamasıyla merkezi olmayan hizmetlerde en hızlı büyüyen alan özelliğine sahip.

Borç verme alanı, DeFi’nin en önemli kullanım örneğini oluştururken tek kullanımlık durumu bu bölüm değil. Örneğin merkezi olmayan borsalar, 2019’da çok sayıda büyümenin olduğu bir başka DeFi örneğini oluşturuyor.

Genel olarak, DeFi kullanım örnekleri hala kripto para endüstrisi ile sınırlı ve henüz ciddi bir adaptasyon sürecine girmedi. Projelerin ve endüstrinin büyümeye devam etmesi ve önümüzdeki yıllarda mevcut kripto endüstrisinin kapsamı dışında bireysel kullanıcıları ve sermayeyi çekmesi bekleniyor.

DeFi’nin Geleceği ve Önündeki Zorluklar

Endüstrinin geliştirmesi gereken çok alan var. Borç verme platformlarının temel sorunlarından biri, ürünlerin fazladan teminatlandırılması olarak görülüyor. Yani şu anda kredi puanlaması veya paylaşılan teminat olmadığından, kullanıcılar sahip oldukları sermayeye erişemezler. Bu, borç verme/borçlanma kullanım durumlarının azaltıldığı anlamına gelir.

DeFi’nin karşılaştığı birçok sorun arasında, akıllı sözleşme mantığıyla çalıştığından her işlemin blokzincirde geri döndürülemez olmasını sayabiliriz. Bu durum kötü niyetli kullanıcıların platformlardaki hatalardan yararlanmaya çalışmasına neden olabilir. Bundan kaçınmak için, DeFi akıllı sözleşmelerini denetleyen ve sözleşmeler herhangi bir nedenle başarısız olursa sigortayla güvence sağlayan artan sayıda firma bulunuyor.

Blockchain platformu kullanırken dikkat edilmesi gereken bir başka konu, özellikle Ethereum, gas ücretleri gibi işlem maliyetleridir. İster bir cüzdan ister akıllı bir sözleşme olsun, ETH’yi veya herhangi bir ERC20 tokenini bir adrese her gönderdiğimizde, Ethereum platformunun gas ücretlerini ödememiz gerekir. Bu ücretler, kullanıcıların geleneksel finansta ödeyebileceklerine yakın olmasa da, bu tür platformlarda çalışırken hala dikkate alınması gereken bir maliyettir.

DeFi ve blockchain platformları, genel olarak, asimetrik şifreleme anlayışını çok iyi anlatmalıdır. Yani bir birey, özel anahtarlarını elinde tutmak suretiyle paralarının gerçek sahipleri olduklarını anlamalıdır. Bu, herhangi bir blockchain tabanlı platformun nasıl çalıştığını daha iyi anlamayı sağlayarak platformu ilk kez deneyimleyen kullanıcılar için daha az göz korkutucu hale getirir.

Genel olarak, DeFi’nin parlak bir gelecek var gibi gözüküyor. DeFi, kullanıcı deneyimi tasarımı ve genel halkın güvenini kazanabildiği zaman, bu protokolleri internet’in ayrılmaz bir parçası olarak görebiliriz. TCP/IP ağ iletişim protokolleri gibi, DeFi de kişiler arası finans protokolü olabilir. Gelecekte merkezi olmayan dijital nakit ve sansürsüz finansal hizmetlere erişimin yeni standart haline gelmesi kaçınılmaz gibi gözüküyor.

Leave a Reply